112გადაუდებელი დახმარების ერთიანი ნომერი

126გენერალური ინსპექცია

დებულება

საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დაცვისა და მონიტორინგის მთავარი სამმართველოს დროებითი მოთავსების იზოლატორების ტიპური დებულება (სათაური 8.04.2013 N 248)

თავი I. ზოგადი დებულებანი

მუხლი 1 (6.11.2014 N 879)

1. საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დაცვისა და მონიტორინგის მთავარი სამმართველოს დროებითი მოთავსების იზოლატორი (დროებითი დაკავების იზოლატორი) (შემდგომში – იზოლატორი) არის საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ადამიანის უფლებათა დაცვისა და მონიტორინგის მთავარი სამმართველოს (შემდგომში – მთავარი სამმართველო) სტრუქტურული ქვედანაყოფი, რომლის ფუნქციაა კანონმდებლობით დადგენილი წესით საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტროს ქვემდებარე და სხვა დანაშაულში მონაწილეობისათვის დაკავებულ პირთა დროებითი მოთავსება, აგრეთვე ადმინისტრაციული წესით დაკავებულ და პატიმრობაშეფარდებულ პირთა მოთავსება.

2. საქართველოდან გაძევების მიზნით უცხოელი შეიძლება დაკავებულ იქნეს და მოთავსდეს იზოლატორში. ასეთ შემთხვევაში საქართველოს კანონმდებლობით განსაზღვრული გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ უცხოელი გადაყვანილი უნდა იქნეს დროებითი განთავსების ცენტრში.

მუხლი 2.

იზოლატორების საქმიანობის სამართლებრივი საფუძველია საქართველოს კონსტიტუცია, საერთაშორისო ხელშეკრულებები, სისხლის სამართლის საპროცესო კანონმდებლობა, პრეზიდენტის ბრძანებულებები, საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის სამართლებრივი აქტები, იზოლატორების შინაგანაწესი, ეს დებულება და სხვა შესაბამისი საკანონმდებლო და კანონქვემდებარე აქტები.

თავი II. იზოლატორების საქმიანობის სფერო და ამოცანები

მუხლი 3.

იზოლატორების ამოცანებია:

ა) ბრალდებული პირების დროებითი მოთავსების უზრუნველყოფა; (6.11.2014 N 879)

ბ) ადმინისტრაციული წესით დაკავებულ და პატიმრობაშეფარდებულ პირთა მოთავსების უზრუნველყოფა;(6.11.2014 N 879)

გ) მოსამართლის განჩინებით, პატიმრის დროებითი მოთავსების უზრუნველყოფა, თუკი სასამართლო ტერიტორიულად დაშორებულია სასჯელაღსრულების დაწესებულებისგან და ბადრაგირება გართულებულია (ამ შემთხვევაში მათზე ზედამხედველობას ახორციელებს საქართველოს სასჯელაღსრულების, პრობაციისა და იურიდიული დახმარების საკითხთა სამინისტროს სასჯელაღსრულების დეპარტამენტი).

დ) იზოლატორებში მართლწესრიგისა და კანონიერების, დაკავებულთა, თანამდებობის პირებისა და მოქალაქეების უსაფრთხოების უზრუნველყოფა;

ე) დაკავებულთა ჯანმრთელობის დაცვის უზრუნველყოფა;

ვ) კანონმდებლობით დადგენილი წესით, გამომძიებლის ან პროკურორის საპროცესო საქმიანობაში ხელის შეწყობა;

ზ) ამ დებულებით, შინაგანაწესითა და კანონმდებლობით გათვალისწინებული სხვა ამოცანების განხორციელება;

თ) დაკავებულ პირის ბადრაგირება იზოლატორიდან სხვა დაწესებულებაში

შენიშვნა: ამ მუხლის “თ” ქვეპუნქტით გათვალისწინებულ შემთხვევაში ბადრაგირებას ახორციელებს მხოლოდ თბილისის N1 დროებითი მოთავსების იზოლატორი.

მუხლი 4.

1. იზოლატორში არსებული სანიტარიულ-ჰიგიენური და საერთო პირობები არ უნდა ლახავდეს ადამიანის ღირსეული არსებობის უფლებას, მის პატივსა და ღირსებას, პიროვნების ხელშეუხებლობას, პირადი ცხოვრების პატივისცემის ინტერესებს.(6.11.2014 N 879)

2. იზოლატორების ადმინისტრაციას ევალება:

ა) დაკავებულ პირთა საკნებში საძილე პირობების ჯანმრთელობის მოთხოვნებთან შესაბამისობის უზრუნველყოფა;

ბ) საკნების ბუნებრივი და ხელოვნური განათების, გათბობის და ვენტილაციის უზრუნველყოფა;

გ) საკნებში სათანადო სანიტარული პირობების უზრუნველყოფა;

დ) საკნებში ჰიგიენის სათანადო დონეზე დაცვის უზრუნველყოფა;

ე) დაკავებული პირის საკუთარი სახსრებით საკვების და ტანსაცმლის შეტანის უფლების უზრუნველყოფა;

ვ) ამანათის მიღების უფლების უზრუნველყოფა;

ზ) იზოლატორებში სამედიცინო მომსახურეობის უზრუნველყოფა;

თ) დაკავებული პირისათვის საკანში განცალკევებულად ყოფნის უფლების უზრუნველყოფა.

ი) დაკავებული პირის გასეირნების, გარე სამყაროსთან კომუნიკაციის და საჩივრების წარდგენის უფლების უზრუნველყოფა. (28.12.2011 N 1074)

მუხლი 5.

იზოლატორის ადმინისტრაციის საპროცესო მოვალეობაა:

ა) უზრუნველყოს, რომ დაკავებულს დაკავების შესახებ დადგენილების ასლი გადაეცეს მისი იზოლატორში მიღებისთანავე;

ბ) დაკავებულის საჩივრები და შუამდგომლობანი გაუგზავნოს გამომძიებელს, პროკურორსა და მოსამართლეს, ხოლო კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში სახალხო დამცველს, ადმინისტრაციისათვის მათი ჩაბარებიდან არაუგვიანეს მეორე დღისა;

გ) დროულად მიიყვანოს დაკავებული გამომძიებლის, პროკურორისა ან სასამართლოს გამოძახებით დანიშნულების ადგილზე (იზოლატორის ადმინისტრაციის კომპეტენციის ფარგლებში);

დ) არ დაუშვას დაკავებულის ურთიერთობა იმ თანამდებობის პირებსა და ორგანოებთან, რომელთაც საქმე თავის წარმოებაში არ მიუღიათ, გარდა ამ ბრძანების №3 დანართის მე-11 მუხლის მე-2 პუნქტით გათვალისწინებული პირებისა. (6.11.2014 N 879)

ე) ადვოკატურის მიერ გაცემული ორდერისა და პირადობის მოწმობის წარმოდგენის შემდეგ უზრუნველყოს დაკავებულის რაიმე მეთვალყურეობის გარეშე პირდაპირი შეხვედრა დამცველთან სისხლის სამართლის საპროცესო კანონმდებლობით დადგენილი წესით.

ვ) დაუყოვნებლივ შეასრულოს პროკურორის დადგენილება ან სასამართლოს განჩინება დაკავებულის გათავისუფლების შესახებ; (6.11.2014 N 879)

ზ) გამომძიებლის ან პროკურორის დადგენილების, სასამართლოს განჩინების საფუძველზე დაკავებული პირი შესაბამის ორგანოს გადააყვანინოს ერთი იზოლატორიდან სხვა იზოლატორში, რომელიც მდებარეობს სხვა ტერიტორიაზე;

თ) დაკავებული, დაკავების ვადის გასვლის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ გაათავისუფლოს იზოლატორის უფროსის დადგენილებით;

ი) დაკავებულს, ამ უკანასკნელის მოთხოვნის საფუძველზე მისცეს ცნობა, რომელშიც აღინიშნება, ვინ, სად, როდის, რის საფუძველზე დააკავა იგი და რის საფუძველზე და როდის იქნა გათავისუფლებული.

მუხლი 6.

იზოლატორის ადმინისტრაციის მიერ საპროცესო მოვალეობის შეუსრულებლობას მოსდევს კანონით დადგენილი პასუხისმგებლობა.

თავი III. იზოლატორი, მისი ხელმძღვანელობა და პერსონალი

მუხლი 7.

თითოეული იზოლატორის სამართლებრივი სტატუსი განისაზღვრება საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის ბრძანებით.

მუხლი 8.

1. იზოლატორის ხელმძღვანელს თანამდებობაზე ნიშნავს და ათავისუფლებს კურატორი საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილე. (8.04.2013 N 248)

11. იზოლატორის მოსამსახურეებს თანამდებობაზე ნიშნავს და ათავისუფლებს ან/და თანამშრომელთა შესაბამის კანდიდატურებს თანამდებობაზე დასანიშნად წარუდგენს კურატორ საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილეს. (8.04.2013 N 248)

2. იზოლატორის პერსონალი უნდა აკმაყოფილებდეს საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მიერ განსაზღვრულ მოთხოვნებს.

3. იზოლატორის მოსამსახურეებს სამსახურში მიღების შემდეგ უტარდებათ სპეციალური თეორიული და პრაქტიკული ტრეინინგები. ასეთი სახის ტრეინინგებს ისინი გადიან შემდგომშიც მათ თანამდებობრივ გადაადგილებისას.

4. იზოლატორში მოთავსებული მდედრობითი სქესის ნაწილს აკონტროლებს ქალთა სქესის მომსახურე პერსონალი. აღნიშნული კონტიგენტის სამედიცინო მომსახურეობა ხორციელდება ქალი ექიმების მიერ.

5. იზოლატორის პერსონალი არ არის უფლებამოსილი, გამოიყენოს ძალა დაკავებულ პირებთან მიმართებით, გარდა იმ შემთხვევებისა, როდესაც ისინი ახდენენ თავდასხმას, ცდილობენ გაქცევას ან/და აქტიურ (ან პასიურ) წინააღმდეგობას უწევენ კანონის აღსრულებას. ამ შემთხვევაში, აღნიშნული ინციდენტის თაობაზე დაუყოვნებლივ უნდა ეცნობოს იზოლატორის ხელმძღვანელობას.

6. იზოლატორის მოსამსახურე ვალდებულია იზოლატორის ტერიტორიაზე ატაროს თავისი სამკერდე ნიშანი გამოსაჩენ ადგილას. (6.11.2014 N 879)

მუხლი 9.

იზოლატორის უფროსი:

ა) ახორციელებს იზოლატორის საქმიანობის ხელმძღვანელობას, შეიმუშავებს წინადადებებს მისი გაუმჯობესების მიზნით;

ბ) ანაწილებს ფუნქციებს დაქვემდებარებულ მოსამსახურეებს შორის, აძლევს მათ მითითებებსა და განკარგულებებს;

გ) აკონტროლებს მოსამსახურეების მიერ თავიანთი სამსახურებრივი მოვალეობების შესრულებას, აანალიზებს სამსახურეობრივი დისციპლინის მდგომარეობას, შეიმუშავებს და ახორციელებს მოსამსახურეთა მიერ სამსახურეობრივი მდგომარეობის ბოროტად გამოყენების თავიდან აცილების ღონისძიებებს;

დ) ხელს აწერს ან ამტკიცებს იზოლატორში მომზადებულ დოკუმენტებს;

ე) წარმოადგენს იზოლატორს საკუთარი მოვალეობების შესრულებისას;

ვ) წარუდგენს მთავარი სამმართველოს ხელმძღვანელობას წინადადებებს იზოლატორის სტრუქტურის, შტატების, მუშაობის ორგანიზაციის, დაქვემდებარებულ მოსამსახურეთა წახალისების ან მათთვის დისციპლინური პასუხისმგებლობის დაკისრების შესახებ; (8.04.2013 N 248)

ზ) პერიოდულად ისმენს იზოლატორის თანამშრომელთა ანგარიშს მათ მიერ შესრულებული სამუშაოს თაობაზე;

თ) დაკავებულ პირებს იღებს თვითონ ან აძლევს მითითებას მოადგილეს ან პასუხისმგებელ მორიგეს დაკავებულ პირთა მიღების თაობაზე, უზრუნველყოფს იზოლატორში მათი ყოფნის წესებისა და დღის განრიგის მკაცრ დაცვას;

ი) აკონტროლებს დაკავებულ პირთა დაკავების ვადებს;

კ) თვეში ერთხელ ამოწმებს იარაღს, საბრძოლო მასალას, სამსახურებრივი გასაღებების (კლიტეების) რაოდენობას და მდგომარეობას;

ლ) დაუყოვნებლივ ატყობინებს მთავარი სამმართველოს ხელმძღვანელობას და აცნობებს შესაბამის პროკურორს იზოლატორში მომხდარი საგანგებო შემთხვევის და ყველა იმ შემთხვევის თაობაზე, რომლის დროსაც გამოყენებულ იქნა ცეცხლსასროლი იარაღი, ფიზიკური იძულება ან სპეციალური საშუალებები დაკავებული პირის მიმართ; (8.04.2013 N 248)

მ) ახორციელებს კანონმდებლობით, ამ დებულებით, დანაყოფის შინაგანაწესითა და სხვა ნორმატიული აქტებით განსაზღვრულ ფუნქციებს. უზრუნველყოფს იზოლატორის სათავსოების ტექნიკური და სანიტარული მდგომარეობის კონტროლს, აწარმოებს იზოლატორის ქონების აღრიცხვას;

ნ) აღრიცხავს და ინახავს იზოლატორის შესახებ ბრძანებებს, ინსტრუქციებს, საიდუმლო საქმეებს და მთავარი სამმართველოს მითითებებს; (8.04.2013 N 248)

ო) აწარმოებს სტატისტიკურ მონაცემებს იზოლატორში მოთავსებულ პირებზე, უზრუნველყოფს დაკავებული პირების ერთიანი მონაცემთა კომპიუტერული ბაზის გამართულ მუშაობას, ასევე კონტროლს უწევს იზოლატორში კანცელარიის საქმისწარმოების განხორციელებას და არქივის მუშაობას; (6.11.2014 N 879)

პ) უზრუნველყოფს დაკავებული პირისაგან წარმოდგენილი ნივთის დაცვასა და შენახვას იზოლატორის სპეციალურ საცავში; (6.11.2014 N 879)

ჟ) დადგენილ დროს ხელმძღვანელობას წარუდგენს მოთხოვნას საჭირო რაოდენობის მოწყობილობის, ინვენტარისა და სურსათ-სანოვაგის შესახებ; (6.11.2014 N 879)

რ) ერიოდულად ამოწმებს ხანძარსაწინააღმდეგო დაცვის საშუალებების მდგომარეობას, გამართულობასა და რაოდენობას.

მუხლი 10 (8.04.2013 N 248)

იზოლატორის უფროსს ჰყავს მოადგილე, რომელსაც თანამდებობაზე ნიშნავს და ათავისუფლებს კურატორი საქართველოს შინაგან საქმეთა მინისტრის მოადგილე. იზოლატორის უფროსის არყოფნის დროს უფროსის მოადგილე ასრულებს იზოლატორის უფროსის უფლება-მოვალეობებს.

მუხლი 11.

1. იზოლატორის თანამშრომლები, რომლებიც იზოლატორში დასაქმებულები არიან ცვლების მიხედვით, წარმოადგენენ მორიგეებს. ცვლის თანამშრომლებს (მორიგეებს) ხელმძღვანელობას უწევს იზოლატორის პასუხისმგებელი მორიგე (ცვლის უფროსი).

2. იზოლატორის ინსპექტორი (პასუხისმგებელი მორიგე) ვალდებულია:

ა) განახორციელოს მუდმივი კონტროლი მის ცვლაში მყოფი თანამშრომლების მიერ თავიანთი სამსახურებრივი მოვალეობების შესრულებზე, მათ სამსახურეობრივი დისციპლინის მდგომარეობაზე, უზრუნველყოს იზოლატორში დაკავებულ პირთა მიღება და განთავსება, იზოლატორში მათი ყოფნის წესებისა და დღის განრიგის დაცვა;

ბ) ჩაუტაროს მისდამი დაქვემდებარებულ პირად შემადგენლობას აღმზრდელობითი მეცადინეობა, სამხედრო მომზადება;

გ) იცოდეს თავისი ხელქვეითების საქმიანი და პირადი თვისებები;

დ) ყურადღება მიაქციოს თავისი ცვლის თანამშრომლების ჩაცმულობასა და გარეგნულ მდგომარეობას;

ე) უზრუნველყოს დაკავებულ პირთა საიმედო დაცვა, დაიცვას იზოლატორის შინაგანაწესი;

ვ) მოახსენოს იზოლატორის ხელმძღვანელობას თანამშრომლის მიერ დისციპლინის დარღვევის შესახებ;

ზ) უფროსის არყოფნის დროს განახორციელოს იზოლატორში დაკავებული პირის მიღება, მისი გარეგნული დათვალიერება, ყურადღებით შეამოწმოს ის საბუთები, რომლებიც წარმოადგენენ პირის მიღებისა და დაკავების საფუძველს;

თ) შეასრულოს იზოლატორში საშვთა რეჟიმის განხორციელებაზე კონტროლი.

ი) შეასრულოს ხელმძღვანელობის მიერ კანონით დაკისრებული სხვა უფლება-მოვალეობები.

3. იზოლატორის ინსპექტორს ეკრძალება დატოვოს იზოლატორის შენობა ან გაათავისუფლოს მის ცვლაში მყოფი თანამშრომლები მოულოდნელი ავადმყოფობის შემთხვევის ან სხვა მიზეზების გამო, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც შეუძლებელი ხდება მათზე დაკისრებული მოვალეობების შესრულება თუ არსებობს იზოლატორის უფროსის თანხმობა.

მუხლი 12.

1. იზოლატორის უმცროსი ინსპექტორი (მორიგე -გუშაგი) ვალდებულია:

ა) ფხიზლად დაიცვას საგუშაგო (იზოლატორის საკნებთან არსებული ტერიტორია), არ დაუშვას დაკავებულის გაქცევა ან სხვა საგანგებო შემთხვევა;

ბ) დაკავებულ პირებთან დამოკიდებულებაში იყოს ტაქტიანი და მომთხოვნი, თვალყური ადევნოს, რომ დაკავებულმა არ დააზიანოს იზოლატორში არსებული მოწყობილობანი და ინვენტარი;

გ) თვალყური ადევნოს, რომ დაკავებულმა არ მიიყენოს თვითდაზიანება და აღკვეთოს შესაძლო თვითმკვლელობის მცდელობები;

დ) საბადრაგო ჯგუფის უფროსთან ერთად მონაწილეობა მიიღოს დაკავებულის ბადრაგირებაში.

ე) დადგენილი წესით განახორციელოს იზოლატორში მიღებული ამანათების შემოწმება და მისი გადაცემა ადრესატისათვის, ხოლო კანონსაწინააღმდეგო რაიმე ნივთის აღმოჩენის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ მოახსენოს ხელმძღვანელს;

საკანში მოთავსებულ პირებს, დღეში სამჯერ (დილას, შუადღეს და საღამოს) შესთავაზოს დაკავებულ პირთათვის განკუთვნილი საკვების ულუფა დადგენილი რაოდენობით და რაციონით;

2. საგუშაგოზე იზოლატორის უმცროს ინსპექტორს ეკრძალება ძილი, ჯდომა, კითხვა, წერა, სტვენა, სიმღერა, საკვების მიღება და საგუშაგოს მიტოვება შეცვლის გარეშე, საუბარი დაკავებულ პირთან, რომელიც არ შეეხება სამსახურებრივ საქმიანობას, გადასცეს ან მიიღოს მისგან ინფორმაცია რომელიც ხელს შეუშლის ძიებას, დატოვოს იზოლატორის შენობა მოულოდნელი ავადმყოფობის შემთხვევის გამო, ან სხვა მიზეზებით, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც შეუძლებელი ხდება მასზე დაკისრებულ მოვალეობათა შესრულება, თუ არსებობს იზოლატორის უფროსის თანხმობა.

მუხლი 13.

1. საბადრაგო ჯგუფი ფუნქციონირებს მხოლოდ თბილისის N1 დროებითი მოთავსების იზოლატორის შემადგენლობაში.

2. საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილ შემთხვევებში, ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის ან სისხლის სამართლის პროცესის მწარმოებელი ორგანოს (თანამდებობის პირი) მოთხოვნის საფუძველზე, საბადრაგო ჯგუფის უფროსი (ინსპექტორი, უმცროსი ინსპექტორი) სათანადო მოთხოვნის შესაბამისად ვალდებულია უზრუნველყოს დაკავებული პირის ბადრაგირება:

ა) ერთი იზოლატორიდან სხვა იზოლატორში;

ბ) იზოლატორიდან სასამართლო დარბაზში;

გ) იზოლატორიდან შესაბამის სასჯელაღსრულების დაწესებულებაში, იმ შემთხვევაში თუ არსებობს მოსამართლის ბრძანება აღმკვეთი ღონისძიების სახით პატიმრობის შეფარდების შესახებ;

დ) კანონმდებლობით გათვალისწინებულ სხვა შემთხვევებში.

3. საბადრაგო ჯგუფი იქმნება ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში იზოლატორის უფროსის მიერ განსაზღვრული თანამშრომლებისგან (არანაკლებ ორი კაცისა), რომელთა ამოცანაში შედის დაკავებულთა ბადრაგირების უზრუნველყოფა განსაზღვრული მარშრუტით იზოლატორიდან სხვა დაწესებულებაში, ასევე მათი დაცვა დაკავებულთათვის გამოყოფილ საკნებსა და ოთახებში.

4. დაკავებულთა დანიშნულ ადგილზე გადაყვანა (ბადრაგირება) ხორციელდება სპეციალურად მოწყობილი ავტომობილებით, ამასთანავე გამოიყოფა არანაკლებ ორი მებადრაგისა, ბადრაგის უფროსის ხელმძღვანელობით.

5. ბადრაგის შემადგენლობა უნდა იყოს დაწესებული ფორმის ტანსაცმელში, შეიარაღებული გამართული საბრძოლო იარაღით ან/და სპეციალური საშუალებებით, რომლის სახეობასაც განსაზღვრავს იზოლატორის უფროსი.

6. დაკავებულთა ბადრაგირების განხორციელებაზე პასუხისმგებელია იზოლატორის უფროსი, ხოლო ბადრაგირების წინაშე დასახული ამოცანების ზუსტად, დროულად და უსაფრთხოდ შესრულებაზე – საბადრაგო ჯგუფის უფროსი.

მუხლი 14.

1. ბრალდებული პირების პროცესუალური უფლება-მოვალეობანი განსაზღვრულია საქართველოს სისხლის სამართლის საპროცესო კოდექსით. (6.11.2014 N 879)

2. ადმინისტრაციული წესით დაპატიმრებული პირის უფლება-მოვალეობანი განსაზღვრულია საქართველოს ადმინისიტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსით და ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა მარეგულირებელი სხვა კანონმდებლობით.

3. მსჯავრდებულ პირთა უფლებებისა და მოვალეობების შესრულება და დაცვა ხორციელდება პატიმრობის კოდექსითა და სხვა სამართლებრივი აქტებით დადგენილი წესით. (6.11.2014 N 879)